سردرد | علت، علائم، تشخیص، پیشگیری و درمان در منزل

زمان تخمینی مطالعه: 19 دقیقه

سردرد، (Headache treatment) یکی از شایع‌ترین علایم بیماری در جهان است که تقریباً هر فردی در زندگی خود حداقل یک بار با آن مواجه شده است. این علامت آزاردهنده که در اکثر موارد اثراتی از جمله ناتوانی کاری و اختلال در کیفیت زندگی را به همراه دارد، از آسیب‌های جسمی و روانی متفاوتی می‌تواند به دنبال داشته باشد.

سردرد در انواع مختلفی از جمله سردردهای تنشی، میگرن و سردردهای خوشه‌ای ظاهر می‌شود، هر کدام با ویژگی‌ها و علائم خاص خود. این نوع اختلافات در سر درد، اغلب به علل مختلفی مانند تنش عضلانی، اختلالات عصبی و فشار روانی برمی‌گردد که هر کدام نیازمند رویکردهای درمانی خاص و متفاوت هستند.

با توجه به اینکه سردرد یک پدیده پیچیده است که تأثیرات متعددی روی افراد دارد، درک صحیح از آن و روش‌های موثر برای پیشگیری و درمان آن، امری بسیار حیاتی است.

سردرد چیست؟

سردرد یک نوع علائم بیماری است که با درد و ناراحتی در قسمت سر شناخته می‌شود. این درد ممکن است به صورت موقت یا مزمن باشد و می‌تواند به علت متفاوتی از جمله تنش عضلانی، اختلالات سیستم عصبی، عفونت‌ها، مصرف داروها یا بیماری‌های دیگر ایجاد شود.

سردرد ممکن است به صورت طفیف یا شدید، پراکنده یا مستمر باشد و معمولاً به صورت تشدید شده در مناطقی از سر احساس می‌شود. علایم همراه با سر درد می‌تواند شامل حالت تهوع، استفراغ، حساسیت به نور و صدا، گیجی و از دست دادن بینایی باشد.

سردرد را می‌توان به چند نوع اصلی تقسیم کرد، از جمله:

• سردردهای تنشی (Tension Headache): که به صورت معمولی به علت استرس، اضطراب یا فشار روانی ایجاد می‌شوند. این نوع سردرد ممکن است به صورت خفیف تا متوسط باشد.
• میگرن (Migraine): که با درد شدید و تنش آور، معمولاً در یک طرف سر و همراه با علائمی مانند تهوع، استفراغ، حساسیت به نور و صدا و گیجی همراه است.
• سردردهای خوشه‌ای (Cluster Headache): که به صورت حملات تند و شدید در یک طرف سر ایجاد می‌شوند و ممکن است با چشم‌پزشکی، گوش‌پزشکی یا علائمی مانند افزایش عرق، افزایش دمای بدن و احساس تنگی نفس همراه باشند.

درمان سردرد بستگی به نوع، شدت و علت آن دارد و ممکن است شامل استراحت، داروها، تغییرات در رژیم غذایی و تکنیک‌های روان‌درمانی باشد. اگر سر درد شما مزمن یا شدید است یا با علایم نگران‌کننده دیگری همراه است، بهتر است با پزشک خود مشورت کنید تا تشخیص و درمان مناسب را دریافت کنید.

برای مشاوره و درخواست خدمات پزشکی و پرستاری در منزل با کارشناسان آرین طب تماس بگیرید.

رزرو نوبت و هماهنگی: ۰۹۱۲۰۴۴۶۳۰۸

آرین طب ارائه ارائه‌دهنده انواع خدمات پزشکی از جمله پزشک متخصص در منزل (قلب، ریه، داخلی و…) و انواع خدمات پرستاری و تزریقات در منزل

خدمات مرتبط

علت سردرد شدید

• سرفه: سرفه می‌ تواند به افزایش فشار در مغز و سردرد منجر شود.
• تنش عضلات گردن : تنش عضلات گردن ممکن است به سردرد شدید از نوع تنشی منجر شود.
• میگرن : میگرن یکی از شدید ترین نوع‌ های سردرد است که با علائمی مانند درد شدید، تهوع و استفراغ همراه می‌ باشد.
• کرونا و امیکرون : این دو بیماری ویروسی احتمال بروز سردرد را افزایش می دهد و یکی از علائم ابتلا به بیماری کرونا و امیکرون می باشد.
•  مننژیت : یک بیماری بوده که باعث عفونت و التهاب ناحیه مننژ که پرده های محافظتی مغز است، می شود. به انواع مختلفی مانند باکتریایی، ویروسی و قارجی و…. تقسیم می شود.
•  خونریزی مغری : این عارضه به انواع هماتوم اپی دورال، هماتوم ساب دورال، هماتوم مغزی ( ICH ) تقسیم می شود و باید درمان اورژانسی برای آن‌ها صورت گیرد.
• آنوریسم : آنوریسم به معنای بزرگ شدن قطر دیواره و یا بیرون‌ زدگی دیواره شریان در اثر ضعفی که در دیواره آن وجود دارد که عوامل مختلفی باعث آن می شوند ( زمانی که قطر قسمتی از شریان یا تمام آن 1.5 برابر مقدار طبیعی و یا بیشتر باشد، به آن آنوریسم گفته می شود..)
• تومور مغزی : این عارضه نیاز به پیگیری های مداوم دارد.
• استرس های شدید و قرار گیری زیاد در موقعیت های استرس زا

انواع سردرد چیست؟

بیش از 150 نوع سردرد وجود دارد. آن‌ها به دو دسته اصلی تقسیم می شوند: سردردهای اولیه و ثانویه.

سردرد های اولیه

اختلال در عملکرد یا فعالیت بیش از حد ویژگی های حساس به درد در سر شما باعث سردردهای اولیه می شود. آن‌ها نشانه یا ناشی از یک بیماری زمینه ای نیستند. برخی از افراد ممکن است ژن هایی داشته باشند که آن‌ها را بیشتر در معرض ابتلا به سردردهای اولیه قرار می دهد.

انواع سر دردهای اولیه عبارتند از:

• سردردهای تنشی (شایع ترین نوع سردرد)
• سر دردهای میگرنی
• سردرد های خوشه ای
• سر دردهای جدید مداوم روزانه

برخی از سردردهای اولیه می توانند توسط عوامل یا موقعیت های سبک زندگی ایجاد شوند، از جمله:

• الکل، به ویژه شراب قرمز
• برخی غذاها، مانند گوشت های فرآوری شده حاوی نیترات (سردردهای ناشی از غذا)
• مصرف نیکوتین (سردرد نیکوتینی)
• تغییر در خواب یا کمبود خواب
• وضعیت بدنی ضعیف
• فعالیت بدنی، مانند ورزش (سردردهای ناشی از فعالیت)
• حذف وعده های غذایی (سردرد گرسنگی)
• سرفه، عطسه، دمیدن بینی، زور زدن (مانند هنگام اجابت مزاج) یا خندیدن یا گریه شدید
• سردردهای اولیه معمولاً خطرناک نیستند، اما می توانند بسیار دردناک باشند و زندگی روزمره شما را مختل کنند.

سردرد های ثانویه

یک بیماری زمینه ای باعث سردردهای ثانویه می شود. آن‌ها به عنوان یک علامت یا نشانه یک بیماری در نظر گرفته می شوند.

انواع سردردهای ثانویه که لزوماً خطرناک نیستند و پس از درمان بیماری اصلی برطرف می شوند عبارتند از:

• سردرد کم آبی
• سردردهای سینوسی
• سردرد مصرف بیش از حد دارو

انواع سردردهای ثانویه که می توانند نشانه یک وضعیت جدی یا بالقوه تهدید کننده زندگی باشند عبارتند از:

سردردهای نخاعی: سردردهای نخاعی سردردهای شدیدی هستند که زمانی اتفاق می‌افتند که مایع نخاعی از غشای پوشاننده نخاع به بیرون نشت می‌کند، معمولاً پس از ضربه زدن به نخاع. بیشتر سردردهای نخاعی را می توان در خانه درمان کرد، اما سردردهای نخاعی طولانی مدت و درمان نشده می تواند باعث عوارض تهدید کننده زندگی، از جمله هماتوم ساب دورال و تشنج شود.

سردرد رعد و برق: سردرد رعد و برقی سردرد بسیار دردناکی است که به طور ناگهانی مانند یک کف زدن رعد و برق ایجاد می شود. این نوع سردرد در عرض یک دقیقه به شدیدترین درد خود می رسد و حداقل پنج دقیقه طول می کشد. در حالی که سردردهای رعد و برق گاهی اوقات می توانند بی ضرر باشند، مهم است که فورا به دنبال مراقبت های پزشکی باشید. آن‌ها می توانند نشانه ای از موارد زیر باشند:

• آسیب سر
• خونریزی مغزی
• سندرم انقباض عروق مغزی برگشت پذیر
• افزایش ناگهانی و شدید فشار خون

علائم سردرد شدید

علائم زیادی وجود دارد که می تواند نشان دهنده سردرد شدید باشد. برخی از علائم شایع عبارتند از:

• درد شدید: این ممکن است به صورت ضربان دار، تیز یا دردناک باشد و در یک طرف یا هر دو طرف سر احساس شود.
• حالت تهوع و استفراغ: این یک علامت شایع میگرن و سایر انواع سردرد شدید است.
• حساسیت به نور و صدا: افراد مبتلا به سردرد شدید ممکن است متوجه شوند که نور و صدا درد آن‌ها را بدتر می کند.
• گیجی: افراد مبتلا به سردرد شدید ممکن است دچار گیجی یا مشکل در تمرکز شوند.
• خشکی گردن: این یک علامت شایع سردرد تنشی است.
• از دست دادن بینایی: این یک علامت نادر اما جدی است که می تواند نشان دهنده یک بیماری زمینه ای جدی مانند آنوریسم یا سکته مغزی باشد.
• تب: این یک علامت شایع سردرد ناشی از عفونت مانند مننژیت است.

اگر هر یک از این علائم را تجربه می کنید، مهم است که در اسرع وقت به پزشک متخصص داخلی در منزل مراجعه کنید. سردرد شدید می تواند ناشی از تعدادی از بیماری های زمینه ای جدی باشد و دریافت تشخیص و درمان مناسب مهم است.

تفاوت بین سردرد و میگرن چیست؟

سردرد و میگرن هر دو می‌توانند باعث درد در سر شوند، اما تفاوت‌های کلیدی بین این دو وجود دارد:

شدت: میگرن معمولاً نوع شدیدتری از سردرد است. درد میگرن می‌تواند ضربان‌دار، تیز یا کوبنده باشد و معمولاً در یک طرف سر احساس می‌شود. سردردها به طور کلی خفیف تا متوسط ​​هستند و ممکن است در هر دو طرف سر احساس شوند.

علائم: افراد مبتلا به میگرن اغلب علائم دیگری را در کنار سردرد خود تجربه می‌کنند، مانند حالت تهوع، استفراغ، حساسیت به نور و صدا و گیجی. این علائم در افراد مبتلا به سردرد رایج نیست.

مدت: حملات میگرن می‌تواند از چند ساعت تا چند روز طول بکشد. سردردها معمولاً کمتر از چند ساعت طول می‌کشند.

علت: علت دقیق میگرن مشخص نیست، اما تصور می‌شود که ترکیبی از عوامل ژنتیکی و محیطی در آن نقش دارد. سردردها می‌توانند ناشی از عوامل مختلفی از جمله استرس، کمبود خواب، کم آبی بدن و برخی از داروها باشند.

درمان سردرد

دارو های میگرن: در صورت میگرن، دارو های خاصی برای کنترل درد و علائم استفراغ تجویز می‌ شود.

دارو های تنشی: در برخی موارد، دارو های مخصوص به کنترل تنش و گرفتگی عضلات گردن مورد نیاز است.

نوع دارو و دوز درمانی برای هر فرد با توجه به علائم بالینی و آزمایشات توسط پزشک متخصص در منزل معالج تعیین می شود و با از مصرف بی دلیل و بدون تجویز هر دارویی خودداری کرد و تنها کسی که صلاحیت بالینی تجویز دارو را دارد، پزشک است.

همچنین لیستی از دارو هایی که مصرف می کنید را به پزشک معالج خود اطلاع دهید چرا که مصرف همزمان برخی دارو ها با بعضی دیگر ممکن باعث ایجاد تداخل شود.

از توصیه به استفاده از دارو هایی که پزشک برای شما تجویز کرده، برای دیگران که علائم شبیه به این مریضی را دارند، اکیدا خودداری کنید.

تراپی های جانبی: مثل آکوپانکچر و ماساژ ممکن است به بهبود علائم سردرد کمک کنند.

برای مشاوره و درخواست خدمات پزشکی و پرستاری در منزل با کارشناسان آرین طب تماس بگیرید.

رزرو نوبت و هماهنگی: ۰۹۱۲۰۴۴۶۳۰۸

آرین طب ارائه ارائه‌دهنده انواع خدمات پزشکی از جمله پزشک متخصص در منزل (قلب، ریه، داخلی و…) و انواع خدمات پرستاری و تزریقات در منزل

درمان سردرد در منزل

درمان سردرد در خانه بستگی به نوع آن دارد.

یکی از مهم‌ترین جنبه‌های درمان خانگی سردرد اولیه، کشف عوامل محرک است. یادگیری این موارد – می تواند تعداد سردردهای شما را کاهش دهد.

هنگامی که محرک های خود را شناختید، پزشک می تواند درمان را متناسب با شما انجام دهد. برای مثال، ممکن است زمانی که تنش یا نگران هستید دچار سردرد شوید. مشاوره و تکنیک های مدیریت استرس می تواند به شما در مدیریت بهتر این محرک کمک کند. با کاهش سطح استرس می توانید از سردردهای ناشی از استرس جلوگیری کنید.

هر سر دردی نیاز به دارو ندارد. طیف وسیعی از درمان ها در دسترس است. بسته به نوع سردرد، فراوانی و علت، گزینه های درمانی عبارتند از:

• مدیریت استرس
• بیوفیدبک
• داروها
• درمان وضعیت/علت پزشکی زمینه ای
• مدیریت استرس برای سر درد
• مدیریت استرس راه های مقابله با موقعیت های استرس زا را به شما می آموزد. تکنیک های آرام سازی به مدیریت استرس کمک می کند. شما از تنفس عمیق، آرامش عضلانی، تصاویر ذهنی و موسیقی برای کاهش تنش خود استفاده می کنید.
• بیوفیدبک برای سردرد

بیوفیدبک به شما می آموزد که تشخیص دهید چه زمانی تنش در بدن شما ایجاد می شود. شما یاد می گیرید که بدن شما چگونه به موقعیت های استرس زا و راه هایی برای آرام کردن آن واکنش نشان می دهد. در طول بیوفیدبک، حسگرها به بدن شما متصل می شوند. آن‌ها پاسخ های فیزیکی غیرارادی شما به سردرد را کنترل می کنند که شامل افزایش در موارد زیر است:

• میزان تنفس
• نبض
• ضربان قلب
• درجه حرارت
• تنش عضلانی
• فعالیت مغز

راهکار های اولیه درمانی

استراحت: در صورت سردرد شدید، استراحت کنید و فعالیت‌ های روزمره کمتری انجام دهید.

نوشیدن مایعات: مصرف آب و مایعات می‌ تواند در کاهش علائم سردرد کمک کننده باشد.

نوشیدن آب فراوان به میزان 2 تا 3 لیتر اگر منع مصرفی وجود ندارد، بسیار مفید و می تواند برای درمان سردرد شدید موثر باشد.

استفاده از دارو های ضد سردرد: مشاوره پزشکی در مورد استفاده از دارو های ضد سردرد مناسب برای شما مهم است. 

دارو ها برای سردرد

انواع مختلفی از داروها وجود دارد که می توان برای درمان سردرد استفاده کرد. نوع دارویی که مصرف می کنید به نوع سردرد و شدت آن بستگی دارد.

مسکن های بدون نسخه (OTC)

این داروها رایج ترین نوع دارویی هستند که برای درمان سردرد استفاده می شوند. آن‌ها شامل داروهایی مانند استامینوفن (تیلنول)، ایبوپروفن (ادویل، موترین) و ناپروکسن (آلیو) هستند. این داروها می توانند درد خفیف تا متوسط ​​را تسکین دهند.

دارو های تجویزی

اگر داروهای OTC تسکین کافی را فراهم نکنند، پزشک متخصص اعصاب در منزل ممکن است داروهای تجویزی را تجویز کند. این داروها شامل تریپتان ها، ارگوتامین ها و مخدرها هستند. تریپتان ها دسته ای از داروها هستند که به طور خاص برای درمان میگرن طراحی شده اند. آن‌ها با باریک کردن رگ های خونی در مغز عمل می کنند. ارگوتامین ها نوع دیگری از دارو هستند که می توان از آن‌ها برای درمان انواع مختلف سردرد از جمله میگرن، سردرد خوشه ای و سردرد تنشی استفاده کرد. آن‌ها با منقبض کردن رگ های خونی در مغز و کاهش التهاب عمل می کنند. مخدرها قوی ترین نوع داروی ضد درد هستند و معمولاً فقط برای درمان سردرد شدید استفاده می شوند. آن‌ها با مسدود کردن سیگنال های درد به مغز عمل می کنند.

دارو های پیشگیرانه

.اگر شما سردردهای مکرر دارید، پزشک ممکن است داروهای پیشگیرانه را برای کمک به کاهش تعداد و شدت سردردهای شما تجویز کند. این داروها شامل داروهای ضد افسردگی، داروهای ضد تشنج و داروهای فشار خون هستند. داروهای ضد افسردگی تصور می شود که با افزایش سطح سروتونین در مغز عمل می کنند که می تواند به کاهش درد کمک کند. دارو های ضد تشنج تصور می شود که با تثبیت فعالیت الکتریکی مغز عمل می کنند که می تواند به جلوگیری از سردرد کمک کند. داروهای فشار خون تصور می شود که با شل کردن رگ های خونی و کاهش جریان خون به مغز عمل می کنند که می تواند به کاهش درد کمک کند.

پیشگیری از سردرد شدید

اقدامات زیادی وجود دارد که می توانید برای جلوگیری از سردرد شدید انجام دهید، از جمله:

شناسایی و اجتناب از محرک ها

اولین قدم برای جلوگیری از سردرد شدید، شناسایی محرک های شما است. محرک ها چیزهایی هستند که می توانند باعث سردرد شوند، مانند استرس، کمبود خواب، کافئین، الکل و برخی غذاها. هنگامی که محرک های خود را دانستید، می توانید از آن‌ها اجتناب کنید یا اقداماتی برای کاهش قرار گرفتن در معرض آن‌ها انجام دهید.

مدیریت استرس

استرس یک محرک شایع برای سردرد است. یافتن راه هایی برای مدیریت استرس مانند ورزش، یوگا یا مدیتیشن می تواند به کاهش تعداد و شدت سردردهای شما کمک کند.

خواب کافی

کمبود خواب می تواند باعث سردرد شود. مطمئن شوید که هر شب 7-8 ساعت خواب با کیفیت دارید.

مصرف منظم غذا

وعده های غذایی و میان وعده های خود را به طور منظم میل کنید تا سطح قند خون خود را ثابت نگه دارید. افت قند خون می تواند باعث سردرد شود.

آبرسانی کافی

کم آبی بدن می تواند باعث سردرد شود. مطمئن شوید که هر روز به اندازه کافی مایعات می نوشید.

مصرف دارو های خود طبق دستور

اگر برای سردرد خود دارو مصرف می کنید، مهم است که آن‌ها را طبق دستور مصرف کنید. مصرف نکردن دارو طبق دستور می تواند باعث سردرد شود.

ورزش منظم

ورزش منظم می تواند به کاهش تعداد و شدت سردردهای شما کمک کند.

تکنیک های آرامش بخش

تکنیک های آرامش بخش مانند یوگا، مدیتیشن و تنفس عمیق می تواند به کاهش استرس و تنش که می تواند منجر به سردرد شود، کمک کند.

بیوریتم خود را ردیابی کنید

برخی از افراد متوجه می شوند که سردردهای آن‌ها با بیوریتم آن‌ها مرتبط است. ردیابی بیوریتم خود می تواند به شما کمک کند تا زمان هایی را که بیشتر در معرض سردرد هستید شناسایی کنید و از آن زمان ها اجتناب کنید.

از دارو های مسکن بیش از حد استفاده نکنید

استفاده بیش از حد از داروهای مسکن می تواند در واقع باعث سردرد بدتر شود. اگر بیش از چند بار در هفته از داروهای مسکن بدون نسخه استفاده می کنید، با پزشک خود صحبت کنید.

مراجعه منظم به پزشک

اگر سردردهای مکرر یا شدید دارید، مهم است که برای معاینه منظم به پزشک خود مراجعه کنید. پزشک شما می تواند به شما کمک کند تا علت سردرد خود را تعیین کنید و بهترین گزینه درمانی را برای شما پیدا کنید.

عوارض سردرد

عوارض جانبی سردرد می تواند بسته به نوع سردرد، شدت آن و داروهایی که برای درمان آن مصرف می کنید، متفاوت باشد.

اثرات جانبی شایع سردرد عبارتند از:

• درد: این شایع ترین عارضه جانبی سردرد است و می تواند از خفیف تا شدید باشد.
• حالت تهوع و استفراغ: این یک عارضه جانبی شایع میگرن و سایر انواع سردرد شدید است.
• حساسیت به نور و صدا: افراد مبتلا به سردرد شدید ممکن است متوجه شوند که نور و صدا درد آن‌ها را بدتر می کند.
• گیجی: افراد مبتلا به سردرد شدید ممکن است دچار گیجی یا مشکل در تمرکز شوند.
• خشکی گردن: این یک عارضه جانبی شایع سردرد تنشی است.

عوارض جانبی جدی تر سردرد عبارتند از:

• از دست دادن بینایی: این یک علامت نادر اما جدی است که می تواند نشان دهنده یک بیماری زمینه ای جدی مانند آنوریسم یا سکته مغزی باشد.
• تب: این یک علامت شایع سردرد ناشی از عفونت مانند مننژیت است.
• ضعف یا بی حسی در صورت یا اندام ها: این می تواند نشانه سکته مغزی باشد.
• تشنج: این می تواند نشانه مننژیت یا سایر بیماری های جدی باشد.
• گیجی شدید یا مشکل در صحبت کردن: این می تواند نشانه سکته مغزی یا سایر بیماری های جدی باشد.

اگر هر یک از این عوارض جانبی جدی را تجربه می کنید، مهم است که فوراً به پزشک مراجعه کنید.

جمع بندی

سردرد ممکن است به عوامل مختلفی بازگردد. برخی از این عوامل شامل استرس، فشار روزمره، عدم خواب کافی، گرفتگی عضلانی در ناحیه گردن و شانه، مصرف بیش از حد قهوه یا شکلات، تغییرات هوا و فشار جو و حتی برخی بیماری‌ها مانند میگرن هستند. برای تجویز درمان مناسب، مهم است علت دقیق سر درد شناسایی شود و از روش‌های مختلف مانند مصرف داروها، تغییرات در سبک زندگی و در صورت لزوم، مشاوره حرفه‌ای بهره گرفته شود.

سوالات متداول

شما می‌توانید در آرین طب خدمات پزشکی و پرستاری در منزل دریافت کنید.

برخی از خدمات ما شامل ویزیت پزشک متخصص در منزل، سونوگرافی در منزل، رادیولوژی در منزل، طب سوزنی در منزل، مشاوره روانشاسی و تغذیه در منزل است.

برای مشاهده همه سرویس های ما به صفحه خدمات مراجعه کنید.

رزرو نوبت و هماهنگی: ۰۹۱۲۰۴۴۶۳۰۹

برای رزرو خدمات پزشکی یا پرستاری در منزل فرم زیر را پر کنید: